Bezpłatna prenumerata czasopisma

Co zyskujesz prenumerując magazyn?

- czasopismo jest bezpłatne
- powiadomimy cię o wydaniu nowego numeru
- do prenumeratorów wysyłamy materiały specjalne

Przed przejściem do sedna sprawy należy nakreśli małą historię super i hipermarketów w Polsce. Otóż, zanim w Polsce powstał pierwszy hipermarket z prawdziwego zdarzenia to ludzie kupowali przeważnie na bazarach, gdzie o bezpieczeństwo dbał każdy właściciel stoiska z osobna, ponieważ był to jego prywatny interes. Natomiast z początkiem lat 90 ubiegłego wieku zaczęły rozwijać się w naszym kraju hipermarkety, gdzie z uwagi na powierzchnię i liczbę zatrudnionych w nich ludzi należało stworzyć osobną jednostkę na obiekcie lub wynająć odpowiednią firmą, która to odpowiadałaby za bezpieczeństwo na terenie marketu.

 

Aktualnie zdecydowaną większość dużych i małych obiektów handlowych ochraniają prywatne firmy specjalizujące się zabezpieczaniu tego rodzaju miejsc. Po ponad dwudziestu latach możemy śmiało powiedzieć, iż mamy w Polsce firmy, które potrafią profesjonalnie i z zachowanie odpowiednich standardów świadczyć usługi ochrony osób i mienia. Co ważne należy nadmienić, iż nie są to tylko firmy zagraniczne, lecz są też firmy z całkowicie Polskim kapitałem.

Czy zabezpieczenie małego obiektu handlowego jest tym samym co ochrona dużego hipermarketu, czy też centrum handlowego? Oczywiście że nie, ponieważ małe obiekty potrzebują, zaledwie jednego pracownika ochrony, a duże potrzebują ich kilku, kilkunastu oraz dodając do tego dowódce lub jak, kto woli szefa ochrony obiektu. Nie mniej jednak rodzaje zagrożeń na wszystkich obiektach handlowych są niemalże identyczne i różnią się tylko prawdopodobieństwem jego wystąpienia. Przykładowo zagrożenie zamachu terrorystycznego jest zdecydowanie większe na dużym obiekcie handlowym niż na mniejszym, ze względu na siłę rażenia takiego ataku. Natomiast zagrożenia np. kradzieżami jest bardzo zbliżone.

Bardzo wiele osób nie będących specjalistami w branży twierdzi, iż zapewnienie odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa na obiektach handlowych nie jest zbytnio skompilowaną operacją i że do tego typu przedsięwzięć nie trzeba dużych nakładów sił . Niestety wbrew pozorom tak nie jest, ponieważ w odróżnieniu od np. jednostek wojskowych, czy też obiektów typu elektrownie i itp. dostęp do marketów nie jest niczym ograniczony, a wejść do galerii handlowej może każdy bez niemalże żadnych problemów.

Z drugiej strony nie ma właściwych standardów ani regulacji prawnych określających warunki jakie powinni spełniać zarządcy tychże obiektów, aby były one odpowiednio chronione. Nie jest określona liczba pracowników ochrony oraz to, jak powinni być wyposażeni oraz jakie powinni posiadać szkolenia.

Dlatego też zapewnienie bezpieczeństwa na obiektach handlowych nie jest czynnością prostą, lecz bardzo złożoną i wymaga skoordynowania bardzo wielu aspektów. Możemy tutaj wspomnieć m.in. o zabezpieczeniach technicznych odpowiednio obsługiwanych przez pracowników ochrony, jak również dobrej współpracy pomiędzy ochroną sklepu lub galerii handlowej, a innymi służbami pracującymi w danym obiekcie. Przykładem może tutaj być odpowiednia współpraca ochrony i ekipy odpowiedzialnej za sprzątanie na terenie galerii, co skutkować może faktem, iż dział ochrony będzie miał kilkanaście dodatkowych par oczu na obiekcie.

Aby odpowiednio przeciwdziałać zagrożeniom pojawiającym się na terenie marketów należy dobrze wdrożyć procedury przeciwdziałania zagrożeniom o bardzo różnym charakterze. Procedury te powinny zawierać informacje o tym jak przygotować pracowników ochrony do rozpoznawania symptomów mogących świadczyć danym rodzaju zagrożenia np. zamachu bombowym. W dalszym ciągu powinna być opracowana procedura postępowania w przypadku zaistnienia zagrożenia oraz muszą zostać określone procedury zawierające wachlarz zadań dla ochrony.

Zatem co szeregowy pracownik ochrony pilnujący bezpieczeństwa na terenie marketu powinien wykonać w celu zapewnienia bezpieczeństwa w trakcie wykrycia dużego zagrożenia? Otóż powinien:
- dokonać ewakuacji osób z niebezpiecznego terenu
- uniemożliwić dostęp do strefy zagrożenia
- jeśli jest potrzeba to udzielić pomocy poszkodowanym
- współpracować ze służbami ratowniczymi

Wyżej wspomniałem o zadaniach jakie powinien wykonać pracownik ochrony w przypadku zaistnienia zagrożenia o wysokim stopniu niebezpieczeństwa. Natomiast należy pamiętać o tym, iż pracownik ochrony bardzo często jest pierwszą i ostatnio osobą, którą klient widzi wychodząc z obiektu handlowego. W przypadku niemalże każdego zagrożenia klienci i pracownicy zawsze swoje uwagi i spostrzeżenia kierują w stronę pracownika ochrony, ponieważ z racji zajmowanego stanowiska powinien on znać każdy szczegół obiektu i posiadać wszelkie informacje na temat rozwiązywania niebezpiecznych sytuacji.

Wielu z Was zapyta dlaczego obiekty handlowe są tak specyficzne i trudne w zapewnieniu odpowiedniej ochrony. Otóż pierwszym i podstawowym czynnikiem jest fakt, iż zdecydowana część powierzchni marketów jest ogólnodostępna, a powierzchnie użytkowe są bardzo duże. Z drugiej strony należy pamiętać o parkingach i wszystkim co z nimi jest związane. Obiekty handlowe charakteryzują się też tym, iż liczba pracowników jest przeważnie dosyć duża i w dodatku personel często się zmienia.

Bardzo poważnym problemem obiektów handlowych jest też fakt, iż personel zajmujący się ochroną mienia jest albo przepracowany albo często się zmienia. Sytuacja ta ma miejsce, ponieważ pracownicy ochrony pracują przeważnie w systemie minimum 12h i w dodatku wykonując zlecone prace na podstawie umowy zlecenie lub co gorsza umowy o dzieło. Całość prowadzi do tego, że szkolenia z zakresu znajomości obiektu, procedur postępowania i taktyki działania są bardzo często nie skuteczne.

Na koniec chciałbym natchnąć czytelników i ustawodawcę do małej refleksji nad możliwością podciągnięcia większości wielkopowierzchniowych obiektów handlowych pod tzw. obiekty obowiązkowej ochrony. Być może nie są to obiekty o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa Państwa lecz, jeśli weźmiemy pod uwagę liczbę przebywających w nich ludzi i ewentualne skutki działań nieodpowiednio przygotowanych pracowników ochrony to dochodzimy do wniosku iż jest potrzeba, aby pracowali w nich kwalifikowani pracownicy ochrony.